Paul Gauguin

Het leven van Paul Gauguin

Een schilder Paul Gauguin die ook Vincent van Gogh gekend heeft en zelfs met hem samengewerkt heeft, al was het dan voor korte duur. Hij leefde van 1848-1903. Ook hier ga ik niet zijn hele levensloop uitgebreid beschrijven maar wel ga ik wetenswaardigheden uit de (schilders)doeken doen om begrip te krijgen hoe hij tot zijn schilderstijl is gekomen en ik schets daarbij de omstandigheden.
In 1848 wordt hij geboren in Parijs op 7 juni, als zoon van Aline Marie Chazal en Clovis Gauguin. Zij was slechts 22 jaar en had al een één jaar oud dochtertje Marie. Zijn vader Clovis 34 jaar, was een politiek journalist. Van moederszijde afstamming van spaanse kolonistenfamilie. Gauguin brengt zijn prille kinderjaren (van 1-7 jaar) door in Lima in Peru.

Hij verafgode zijn oma Flora Tristan en hield kopieën van haar boeken bij zich tot het eind van zijn leven. Ze was een beroemd schrijfster, een vrouw met een onafhankelijk romantisch karakter die bovendien zeer links georiënteerd was. Ze heeft zowel romantische als politieke boeken geschreven.

In 1849 een jaar later, ontvlucht zijn vader Parijs als gevolg van een staatsgreep van Napoleon III en onderweg naar Lima (Peru) sterft hij op 30 oktober tijdens de reis aan een hartaanval. Paul wordt met zijn moeder en zuster in Lima opgenomen door Don Pio Tristán y Moscoso, een schatrijke oom van moederszijde.

Mevrouw Gauguin die half Peruaanse was, keert later terug met haar gezin naar Frankrijk, Orleans waar Paul naar school wordt gestuurd. Orleans, daar kwam zijn vader vandaan. Toch is Aline met de twee kinderen waarvan Paul en zijn zusje nog een tijdje in Peru gebleven. Paul beschouwt zichzelf als een afstammeling van de Inca’s.

Daar heeft Paul Gauguin de indrukken opgedaan van de droge warmte en de stralende zon. De vormen en geuren van een exotische vegetatie en ongetwijfeld eindeloos gekoesterd door zijn kleurrijke familie en hun vele bedienden. Mogelijk is hierdoor de wens later bij hem opgekomen exotische streken te bezoeken en het verloren paradijs te vinden.
Na zijn schooljaren die niet zo geslaagd verliepen, maakte hij een aantal reizen bij de koopvaardij. In 1864 bereidt Gauguin zich voor om naar de zeevaartschool te gaan. Het uitvaren zou in 1865 gebeuren maar hij vaart al in 1864 uit als scheepsjongen. Vaart op en neer tussen Le Havre en Rio de Janeiro. Zijn moeder sterft in1867 dat hij verneemt als tweede officier aan boord van het koopvaardijschip Chili. Het jaar daarop doet hij zijn militaire dienst bij de franse zeemacht.

Na een paar jaar in 1871 periode einde frans/duitse oorlog verlaat hij de marine. En gaat naar Saint-Cloud en ontdekt dat het huis van zijn moeder tijdens de oorlog is verwoest. Hij wordt assistent agent in de effectenhandel bij de firma van Bertin, aangemoedigd door zijn vriend Gustave Arosa die als voogd is aangesteld, destijds door zijn moeder nog. Dezelfde Arosa had Gauguin ook aan een baan geholpen bij de marine.

Hij wordt een zeer succesvol beursmakelaar.
Zijn voogd heeft zijn liefde voor het schilderen onderkend en moedigt hem bij zijn eerste pogingen aan. Eén van zijn collega’s bij de bank is de schilder Emile Schuffenecker. Zij worden en blijven vrienden voor het leven. Ook heeft Achille een broer van zijn oom hem geprikkeld met verhalen over zijn reis naar Tahiti.

Paul Gauguin
posthuum door Gauguin geschilderd
Paul Gauguin, zelfportret
Paul Gauguin, zelfportret

In 1872 oefent Gauguin zich in het schilderen voor het eerst waarschijnlijk in gezelschap van Gustave Arosa’s dochter. Hij bezoekt in 1879 het Louvre een aantal keren. En trouwt in 1873 op 22 november met het deense kindermeisje (gouvernante) Mette Sophie. Zij werkt namelijk ook in Parijs en is een dochter van een Deense magistraat, een hoogstaande en zeer verstandige vrouw. Tijdens een verblijf te Parijs met een vriendin, leerde zij aldaar Paul Gauguin kennen. In 1874 op 31 augustus wordt zijn eerste zoon Emile geboren.

Twee jaar later in 1876 wordt zijn dochter Aline geboren op 24 december. Exposeert nu voor het eerst in de ‘Salon’. Een landschap Bois in Viroflay is geaccepteerd door de salon. Hij begint nu schilderijen te kopen. Wegens het feit dat hij in 1876 – nog in goede doen was – en al exposeerde, blijkt dat hij het schilderen als een serieuze zaak beschouwde. Ook al noemde hij zich toen nog “amateur”.

Verder bezoekt hij Pisarro in 1878 en moedigt hem aan met schilderen. Door hem leert hij andere impressionisten kennen. Verzamelt ook hun schilderijen en studeert aan de academie Colarossi. Geboorte van zijn zoon Clovis volgt in 1879. Schildert in de zomer met Pisarro in Pontoise. Wordt een succesvol handelaar op de effectenbeurs en koopt nog meer schilderijen. Hij bracht het tot een inkomen van zo’n veertigduizend francs. Neemt deel aan de tentoonstelling voor impressionisten.

Tussen 1877 en 1880 huurt hij een atelier in de wijk Vaugirard en neemt deel aan de de exposities van de impressionisten en de ‘onafhankelijken’. Hij neemt lessen in beeldhouwen van zijn huisbaas Bouillat. Het jaar daarop schildert hij met Pisarro en Cézanne. Het schilderij De naaiende Suzanne wordt positief ontvangen. Ook wordt in hetzelfde jaar zoon Jean René geboren.
In 1882 deelname zevende expositie van de impressionisten. Het verloor zijn baan als beursmakelaar door een beurskrach. Maar ook wordt beweerd dat hij verlies leed door een verkeerde belegging. Hij zegt zijn baan op in 1893 ook omdat hij zich er bewust van werd dat de schilderkunst zijn roeping was. Schildert in de zomer met Pisarro in Osny.

Het vijfde kind Pòlo geboren. In 1884 gaat hij eerst naar Rouen maar door geldgebrek trekt hij in bij de ouders van Mette in Kopenhagen in oktober. Mislukt als verkoper van zeildoek.

Het jaar daarop expositie in Kopenhagen dat ook op een mislukking uitdraait. Krijgt ruzie met zijn schoonouders en keert met zoon Clovis terug naar Parijs terwijl Mette met de andere kinderen in Denemarken blijft. Hij krijgt een heftige ruzie met Mette. Ook nog een kort bezoek aan Londen en Dieppe waar hij Degas ontmoet en droomt van een reis naar de tropen.

1886 Wanhopig op zoek naar geld gaat hij voor een schamel loon affiches aanplakken. Brengt Clovis onder in een pension en trekt naar Pont-Aven in Bretagne. Daar ontmoet hij Bernard. Terug naar Parijs waar hij kennis maakt met Theo en Vincent van Gogh.

Vanaf nu wil hij Frankrijk verlaten. In ditzelfde jaar begint hij waarschijnlijk keramiek te maken. Krijgt ruzie met Seurat. Ontmoet de pottenbakker Champlet die hem de basisprincipes van het vak leert.
1887 Mette zijn vrouw komt hem opzoeken in Parijs. In april heeft hij besloten om naar Panama te gaan samen met de schilder Laval.

Vervolgens gaan ze naar Martinique. Beiden worden ziek door dysenterie en moeten daarom terug naar Parijs in oktober. In Parijs trekt Paul Gauguin zich in bij Schuffenecker. Ontmoet in de winter Theo en Vincent van Gogh. Een paar schilderijen en wat keramiek waar hij soms ook mee bezig was, wordt verkocht door Theo van Gogh.

Het jaar 1888 In Pont-Aven van februari tot oktober. Samen met Bernard maakt Paul Gauguin zich los van het impressionisme en schept de basis voor het ‘synthetisch symbolisme’. Bijvoorbeeld het schilderij Het visioen na de preek. Verder expositie werken van alleen Paul Gauguin in de galerie van Theo van Gogh.

Brengt de laatste maanden van de herfst bij Vincent van Gogh door in Arles. Na een groot conflict met Vincent neemt hij weer zijn intrek bij Schuffenecker.
1889 Exposeert twaalf schilderijen in Brussel. Schuffenecker organiseert een expositie in Café de Arts voor Paul en zijn vrienden. Paul gaat weer naar Pont-Aven en vandaar naar het afgelegen Le Pouldu. Zijn schildersstijl heeft nu invloed op jonge schilders zoals Sérusier, Denis en Bonnard.

In 1890 is Paul Gauguin nu een erkend leidend schilder en de vertegenwoordiger van symbolistisch schilderen. Tot begin juni verblijft hij in Parijs. Nu maakt hij plannen en voorbereidingen om naar de Tropen te gaan als emigrant.

Gaat eerst voor de tweede keer naar Pouldu. Hij heeft vriendschap met de symbolisten in Café Voltaire, zoals Monfreid, Redon en Mallarmé (dichter). Bereidt veiling voor van zijn werken om de reis te kunnen betalen. Het jaar daarop verkoopt hij in hotel Drouot dertig schilderijen voor 9860 frank. Krijgt ruzie met Bernard.

Het verlangen naar tropische eilanden wordt sterker, mede onder invloed van Redons vrouw,een autochtone van het eiland Réunion in de Indische Oceaan. Paul Gauguin kiest voor Tahiti, dat door de schrijver Pierre Loti genoemd werd.
Gauguin die door het financiële succes van de veiling meer zelfvertrouwen had gekregen reist naar Kopenhagen om afscheid van de familie te nemen en in Parijs zijn vrienden. Op 23 maart houdt Mallarmé als ceremoniemeester een afscheidsbanket voor Paul Gauguin in café Voltaire.

Er werd gedronken, toneel gespeeld en gedeclameerd. Gauguin, werd verteld was erg bedroefd. Men zag hem huilen en strak voor zich uit kijken. Ook besteed de krant er aandacht aan.
Op 4 april 1891 vertrekt Paul Gauguin met de nachttrein uit Parijs en stapt op de boot vanuit Marseille naar Tahiti waar hij waarschijnlijk op circa 8 juni aankomt.

Een overtocht van 63 dagen. Komt in Paeete aan, waar hij snel weer vertrekt. Eerst naar Pacca en vervolgens naar Mataiea aan de zuidkunst van het eiland. Daar huurt hij een hut in de dikke tropische vegetatie langs een lagune.

Hij had zijn zinnen gezet op Tahiti in de overtuiging dat in een ‘primitieve’ omgeving de ‘wilde’ aspecten van zijn werk kon ontwikkelen. Ook was hij zich er bewust van dat schilderen in een ver land zijn werk een exotische uitstraling zou geven als hij ze in Parijs exposeerde.

Het leven en werk van Paul Gauguin in Tahiti verschijnt in een volgend bericht.

Laat alstublieft een opmerking achter; hieronder! Het wordt gewaardeerd!

One thought on “Paul Gauguin”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *